SOLGEN Volunteer to Reduce Educational Inequality

        เนื่องจากโครงสร้างประชากรของไทยที่เข้าสู่สังคมสูงวัยและจำเป็นต้องพึ่งพาแรงงานข้ามชาติเพื่อพัฒนาเศรษฐกิจของประเทศ โดยเมื่อแรงงานเหล่านั้นเข้ามาทำงานที่ประเทศไทยมักจะนำครอบครัวเข้ามาอยู่อาศัยด้วยกันในสถานที่ทำงาน ซึ่งมีสภาพแวดล้อมที่ไม่เหมาะสม นอกจากนั้นบุตรหลานแรงงานข้ามชาติยังไม่เข้าถึงสิทธิขั้นพื้นฐาน ภาพรวมเด็กข้ามชาติกว่า 2.5 แสนคนในไทยยังขาดทั้งการศึกษา-อนามัย-พื้นที่ปลอดภัย แม้ภายหลังผู้ประกอบการเริ่มตระหนักถึงสิทธิขั้นพื้นฐานของเด็ก มีการจัดสถานศึกษาแต่ก็ยังขาดบุคลากร (tcijthai.com, 2015) บริบทและสถานการณ์ในประเทศและอาเซียน (ASEAN) ที่เปลี่ยนไปทำให้ประเด็นและพื้นที่งานสนับสนุนด้านเด็กและเยาวชนหลากหลายขึ้น เช่น ครอบคลุมเด็กในศูนย์อพยพ เด็กย้ายถิ่น เด็กลูกแรงงานและในไซด์งานก่อสร้างและทั้งเด็กไทยและเด็กจากประเทศเพื่อนบ้าน ASEAN หรือเด็กจากการอพยพจากประเทศอื่นๆ  ทั้งนี้ รัฐบาลไทยให้ความสำคัญกับสิทธิเด็กและการลดความเหลื่อมล้ำทางการศึกษา และให้โอกาสเด็กทุกคนได้เรียน โดยไม่ทิ้งใครไว้เบื้องหลัง กระทรวงศึกษาธิการมีโครงการนำร่องการจัดการศึกษาสำหรับเด็กที่ไม่มีสัญชาติไทยและบุตรหลานแรงงานข้ามชาติในประเทศไทย เพื่อให้ได้รับโอกาสในการเข้าถึงการศึกษาในรูปแบบต่างๆ ที่เหมาะสม  ซึ่งพบว่าการจัดการศึกษายังไม่สอดคล้องกับช่วงวัยและความต้องการ ทั้งนี้ความต้องการพื้นฐานของบุตรหลานแรงงานข้ามชาติเหล่านี้ที่จำเป็นก็คือ การรู้ภาษาไทยในการสื่อสารได้ในชีวิตประจำวันและภาษาอังกฤษซึ่งเป็นภาษาสากล การรู้ได้ทั้ง 2 ภาษาก็สามารถให้บุตรหลานแรงงานข้ามชาติเหล่านี้มีทักษะภาษาในการดำเนินชีวิตในประเทศที่ไม่ใช่ประเทศแม่ของตนเอง

        ปัญหาที่พบกรณีบุตรหลานแรงงานข้ามชาติที่อำเภอตะกั่วป่า จังหวัดพังงา คือ บุตรหลานแรงงานข้ามชาติเหล่านี้ที่เข้ามาในประเทศไทยเรียนที่โรงเรียนพม่าถึงเพียงระดับชั้น ป.4 ทำให้เพียงอ่านออกเขียนได้ในภาษาพม่าระดับพื้นฐาน ภาษาไทยไม่ได้เรียนเพราะที่โรงเรียนไม่มีครูคนไทย มีแต่ครูคนพม่า จึงทำให้พูดไทยไม่ได้ ทั้งๆ พวกเขาเหล่านี้ต้องอยู่ในประเทศไทยไปอีกนานโดยเฉพาะในปัจจุบันที่สถานการณ์ในประเทศพม่าไม่มั่นคง เด็กหลายคนเกิดและโตเมืองไทย ไม่เคยไปพม่าเลยด้วยซ้ำแต่อ่านเขียนภาษาไทยไม่ได้ นอกจากนี้ บุตรหลานชาวพม่าเหล่านี้ ไม่มีความรู้ด้านอื่นที่เป็นประโยชน์ต่อการใช้ชีวิต เช่น สุขอนามัยและเพศศึกษา เมื่อเด็กไม่ได้ไปโรงเรียนจึงเสี่ยงต่อการมีเพศสัมพันธ์ตั้งแต่ยังเด็กและท้องก่อนวัยอันควร และเมื่อเด็กไม่ได้เรียนก็ต้องออกมาช่วยพ่อแม่ทำงานหรือช่วยพ่อแม่ดูแลน้องที่ยังเล็ก ทำให้เกิดภาวะการใช้แรงงานเด็ก  นอกจากนั้น ยังมีความไม่เข้าใจกันระหว่างคนไทยกับคนพม่า คนไทยในแถบนั้นมองว่าคนพม่าเข้ามาแย่งงานคนไทย สกปรกและไม่กลืนเข้ากับสังคมไทย ส่วนคนพม่าก็ไม่มีโอกาสมีปฏิสัมพันธ์กับคนไทยนอกจากคนที่มีเจ้านายเป็นคนไทย จึงไม่ต้องการให้บุตรหลานของตนเข้าโรงเรียนไทยเพราะอาจกลัวถูกแกล้งหรือกลัวต้องจ่ายค่าเล่าเรียน โรงเรียนไทยก็ไม่ได้กระตือรืนร้นที่จะรับเด็กพม่าเข้าเรียนทั้งๆ ที่หลายแห่งต้องการเด็กเพิ่ม คนไทยแถบนั้นพูดภาษาพม่าไม่ได้ ส่วนคนพม่าที่พูดภาษาไทยได้ก็มีน้อยมาก จึงมีปัญหาเรื่องการสื่อสาร เกิดภาวะต่างคนต่างอยู่ ไม่เข้าใจกัน

        สำนักวิชาพหุภาษาและการศึกษาทั่วไปเล็งเห็นปรากฏการณ์ของปัญหาข้างต้น ประเด็นดังกล่าวมีความสำคัญเชิงนโยบายมากขึ้น โดยเฉพาะในระดับนานาชาติ ดังจะเห็นได้จากเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน (Sustainable Development Goals: SDGs) ของสหประชาชาติ ในข้อ 4 การสร้างหลักประกันว่าทุกคนมีการศึกษาที่มีคุณภาพอย่างครอบคลุมและเท่าเท่าเทียม และสนับสนุนโอกาสในการเรียนรู้ตลอดชีวิต ข้อ 10 ลดความไม่เสมอภาคภายในระหว่างประเทศ และข้อ 16 ส่งเสริมสังคมที่สงบสุขและครอบคลุมเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืนให้ทุกคนเข้าถึงความยุติธรรมและการสร้างสถาบันที่มีประสิทธิผล รับผิดชอบ และครอบคลุมในทุกระดับ การสร้างโครงการ SOLGEN จิตอาสาเพื่อลดความเหลื่อมล้ำทางการศึกษา จึงเป็นส่วนหนึ่งที่จะเพิ่มโอกาสทางการศึกษาให้เด็กเหล่านี้เพื่อสร้างบุตรหลานคนรุ่นใหม่ที่มีทักษะความรู้ทั้งในภาษาไทยและภาษาพม่า และให้เด็กเหล่านี้มีทักษะความรู้ด้านอื่นที่เป็นประโยชน์ต่อการใช้ชีวิตและประกอบอาชีพในอนาคต โดยการจัดโครงการดังกล่าวจะเปิดรับสมัครอาสาสมัครในการสอนภาษาไทยและภาษาอังกฤษให้กับบุตรหลานแรงงานข้ามชาติในพื้นที่จังหวัดพังงา ที่ศูนย์เยาวชนพุทธ Burma Young Buddhist Cultural and Learning Center ตำบลโคกกลอย อ.ตะกั่วทุ่ง จังหวัดพังงา โดยโครงการนี้จะทำให้เกิดการสร้างความตระหนักถึงการมีจิตอาสาของนักศึกษามหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ สนองตอบประเด็นยุทธศาสตร์ที่ 4 ของมหาวิทยาลัยในการสร้างและพัฒนาคุณภาพบัณฑิต เพื่อตอบสนองต่อยุทธศาสตร์ชาติ กลยุทธ์ที่ 4 ส่งเสริมกิจกรรมพัฒนาศักยภาพทางวิชาการและทางสังคมของนักศึกษา รวมถึงการส่งเสริมการพัฒนานักศึกษาให้มีคุณภาพ มีความรู้คู่คุณธรรม มีวินัย มีความรับผิดชอบ มีภาวะการเป็นผู้นำ มีจิตสาธารณะ เป็นทั้ง “คนดีและคนเก่ง”